...Chỉ có trời là lớn nhất -Khổng Tử
Hiển thị các bài đăng có nhãn nghiên cứu và lịch sử. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn nghiên cứu và lịch sử. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Hai, 21 tháng 7, 2014

KINH NGỤY TẠO


KINH NGỤY TẠO (APOCRYPHA)
Tác giả Prof. KYOTO TOKUNO, Ph.D
Dịch sang Việt: PHẠM DOÃN


Giới chuyên môn Tây Phương dùng chữ APOCRYPHA - KINH ĐIỂN NGỤY TẠO để gọi văn học Phật giáo phát triển ở nhiều khu vực Á châu giả mạo những văn bản Phật giáo có gốc từ Ấn độ. Mớ bong bong của ngụy thư có nhiều nét chung, nhưng chúng không bao giờ thống nhất bằng cùng một kiểu mẫu (style) văn học hay cùng một nội dung.

Thứ Ba, 3 tháng 12, 2013

Những hình ảnh về giáo dục miền Nam trước 1975

Tác giả Phong Đăng

 - Hình ảnh và những tư liệu về giáo dục Miền Nam Việt Nam trước 1975 đang được chia sẻ trên các trang mạng. Mục tiêu giáo dục thời điểm này được xác định là: Phát triển toàn diện mỗi cá nhân; Phát triển tinh thần quốc gia ở mỗi học sinh; Phát triển tinh thần dân chủ và tinh thần khoa học.

Mô hình giáo dục này trong những năm 1970 có khuynh hướng chấp nhận mô hình giáo dục Hoa Kỳ có tính cách đại chúng và thực tiễn.
Hệ thống giáo dục gồm tiểu học, trung học và ĐH, cùng với một mạng lưới các cơ sở giáo dục công lập, dân lập, và tư thục ở cả ba bậc học và hệ thống tổ chức quản trị từ trung ương cho tới địa phương.
Dưới đây là một số hình ảnh về chuyện học, chuyện dạy ở thời kỳ này:

Thứ Ba, 10 tháng 7, 2012

Sai Lầm Lớn Nhất Nhất Trong Cuộc Đời Vua Đinh Tiên Hoàng

  Vì yêu con thứ mà phế ngôi thái tử của con trưởng, Đinh Tiên Hoàng có biết đâu như thế là làm hại con, gây ra thảm họa anh giết em chấn động hoàng tộc Việt Nam một thời.

Chữ Tiên Hoàng có nghĩa là vị hoàng đế mở nền chính thống đầu tiên của nước Việt thống nhất.
Đinh Tiên Hoàng tên húy là Đinh Bộ Lĩnh, người động Hoa Lư, châu Đại Hoàng (nay là huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình), sau khi đánh dẹp loạn 12 sứ quân, thống nhất đất nước, ông đã lên ngôi lập ra triều đại nhà Đinh, lấy quốc hiệu là Đại Cồ Việt và trở thành vị hoàng đế đầu tiên của nước ta trong thời đại độc lập, tự chủ.

Thứ Năm, 7 tháng 6, 2012

Tại sao anh em nhà Tây Sơn 'nồi da xáo thịt'? (kỳ 2)

 Có rất nhiều giả thuyết về nguyên nhân gây ra xích mích giữa hai anh em Nguyễn Nhạc - Nguyễn Huệ. Thực hư chuyện này thế nào?

Kỳ 2: Huynh đệ tương tàn

Bí ẩn đặc nhiệm Liên Xô trong chiến tranh Việt Nam

Với nhiều người Mỹ, vai trò của các cố vấn Liên Xô trong chiến tranh Việt Nam mãi là điều bí ẩn. Bởi họ không tin khả năng của người Việt Nam lẫn sự giúp đỡ tận tình của Liên Xô đối với Việt Nam.
 Sự cần thiết của viện trợ và cố vấn Liên Xô

Không lâu sau khi phát-xít Đức đầu hàng ở châu Âu, Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa, đã được công bố thành lập. Sự thành lập quốc gia công nông đầu tiên ở châu Á, dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, về cơ bản đã thay đổi tình hình địa chính trị trong khu vực. Trong khi đó, người Pháp không có ý định rời bỏ khu vực cựu thuộc địa. Không lâu sau một cuộc chiến tranh mới và đẫm máu đã nổ ra.

Quân đội Anh do Tướng Gracie chỉ huy đã tạo điều kiện thuận lợi cho thực dân Pháp quay lại thuộc địa cũ, thay vì  hứa sẽ trợ giúp giải giáp quân Nhật. Các nước đồng minh công khai vi phạm các quy định của Hiến chương Đại Tây Dương, trong đó nói rằng, tất cả các nước đã chiến đấu chống lại chủ nghĩa phát-xít sẽ nhận được sự tự do mà họ mong đợi.

Tuy nhiên, vào thời gian này Việt Nam đã cho thấy một sự gia tăng đáng kinh ngạc của tinh thần yêu nước, và thực dân Pháp đã gặp phải sự kháng cự mãnh liệt. Sau thất bại tại Điện Biên Phủ chính phủ Pháp đã buộc phải đồng ý ký Hiệp định Geneva.
Hội nghị Geneva 1954. Ảnh: Internet

Tại sao anh em nhà Tây Sơn 'nồi da xáo thịt'? (kỳ 1)

  Ba anh em nhà Tây Sơn, từ nhỏ đến lớn, đối với nhau trọn niềm thương yêu. Vậy, nguyên nhân nào khiến Nguyễn Nhạc và Nguyễn Huệ rạn nứt tình cảm?

Kỳ 1: Tây Sơn tam kiệt


"Tây Sơn tam kiệt" là tên gọi dành cho ba anh em Nguyễn Nhạc, Nguyễn Lữ và Nguyễn Huệ. Theo sử sách, tổ tiên nhà Tây Sơn vốn họ Hồ (sách Hoàng Lê nhất thống chí cho rằng, nhà Tây Sơn thuộc dòng dõi Hồ Quý Ly) ở làng Hương Cái, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An. Tổ quán ở dưới chân hòn Thái Sơn, một hòn núi nhỏ đứng bên cạnh hòn Ðại Hải, một danh sơn tỉnh Nghệ An.


Tây Sơn tam kiệt tại Nhà Bảo tàng Quang Trung - Tây Sơn.
Ảnh: Báo Bình Định

Thứ Sáu, 1 tháng 6, 2012

Nguyễn Diêu, người thầy của danh nhân Đào Tấn



Soạn tuồng tức là sáng tác kịch bản theo thể loại nghệ thuật tuồng (hát bội) cũng như sáng tác kịch bản chèo, cải lương, kịch nói, mỗi loại hình đều có nguyên tắc và thủ pháp riêng. Đây là công việc đầy khó khăn như Văn hào Nga M.Gorky viết: “Kịch là một loại hình khó nhất trong sáng tác văn học”. Đúng là như vậy. Nhưng, sáng tác kịch bản tuồng còn khó hơn nhiều, bởi nó phải được thể hiện trong một cấu trúc vô cùng nghiêm ngặt trong nguyên tắc cách điệu, ước lệ về biểu diễn và ngôn ngữ lại bằng thi ca cổ điển và dân gian kết hợp. Cũng có thể gọi một kịch bản tuồng là một tác phẩm thơ trường thiên, nếu ta tách ra từng bài hát thì có tới hàng trăm bài thơ, trong một kịch bản. Cũng vì thế mà không phải nhà văn, nhà thơ, nhà viết kịch nào cũng viết được tuồng. Suốt cả mấy thế kỷ 17, 18, 19 tuy có rất nhiều trí thức sáng tác tuồng, với hàng trăm vở nhưng chỉ có hơn mươi vở tồn tại trên sân khấu đến hôm nay, tiêu biểu như Sơn Hậu, Triệu Đình Long, Đào Phi Phụng, Tam nữ đồ vương… hầu hết đều không ghi tên tác giả (có lẽ do chính sách kiểm duyệt quá khắt khe thời bấy giờ) chỉ đến Đào Tấn (cuối thế kỷ 19) mới sáng tác được nhiều vở tuồng hay và sau Đào Tấn là Nguyễn Hiển Dĩnh, Phan Xuân Thân, Ưng Bình Thúc Giạ Thị rồi mãi tới đầu thế kỷ 20 mới xuất hiện bút danh Tống Phước Phổ (giải thưởng Hồ Chí Minh). Tiếp theo Tống Phước Phổ trong thời kỳ sau CM tháng 8 (1945), tuy vẫn có nhiều soạn giả tuồng nhưng rất hiếm tác phẩm hay theo đúng nghĩa là kịch bản tuồng như của Đào Tấn và thầy học của ông là Nguyễn Diêu.Vì vậy gần một thế kỷ qua, Đào Tấn vẫn là một thiên tài sáng tác tuồng cùng với những công lao to lớn của ông trong lý luận tuồng, đạo diễn tuồng và đào tạo tuồng mà ông được suy tôn là “Hậu tổ tuồng”.

Thứ Năm, 31 tháng 5, 2012

Tìm Gốc Gác Và Niên Đại Hùng Vương

Tác giả: Hà Văn Thùy
Nguồn: Sưu Tầm
Tổ tiên trực tiếp của chúng ta Kinh Dương vương, Lạc Long Quân chỉ biết tới Phục Hy, Thần Nông vùng Thái Sơn mà không biết tới gốc gác xa hơn. Nay, trong điều kiện mới của trí tuệ nhân loại, ta khám phá ra dòng chảy liên tục của lịch sử nòi giống Việt, bắt đầu từ 70.000 năm trước…
Dẫn nhập.
Vào thập niên 70 thế kỷ trước, từ những phát hiện mới về văn hóa Đông Sơn, giới sử học Việt Nam đã đưa thời đại Hùng Vương từ truyền thuyết vào chính sử. Tuy nhiên, vì chưa đủ tự tin, các sử gia đã nương theo cổ thư Trung Hoa, bỏ niên đại truyền thuyết (2879 TCN) để cho rằng thời Hùng vương vào khoảng 1000 – 800 năm TCN. Mặt khác cũng chưa cho biết, nguồn gốc các vua Hùng từ đâu ra. Vì vậy, thời Hùng Vương vẫn gây hoài nghi, như nhận xét có phần mỉa mai của nhà sử học người Mỹ gốc Việt Tạ Chí Đại Trường trên tạp chí Xưa&nay số 378, tháng 4 năm 2011:

Chủ Nhật, 27 tháng 5, 2012

Thiền và thơ Haiku

Thời hiện đại đã tạo ra một bề mặt thực tế trần trụi, một “thực tại khách quan” có khuynh hướng làm khô héo tâm hồn chúng ta. Nơi nào không có sự nhạy cảm mong manh, không còn niềm duy cảm chủ quan, nơi đó thơ ca sẽ bị lụi tàn; nơi nào sa mạc mở ra mênh mông, nơi đó cây cỏ xanh tươi không thể nảy chồi. Trong thời đại Basho, cuộc sống con người chưa bị đẩy vào sự tầm thường và quẫn bách (Daisetz T.Suzuki)

Daisetz T. Suzuki

Thứ Bảy, 26 tháng 5, 2012

Hoàng đế Quang Trung: Luôn biết kiềm chế, dừng đúng chỗ

 Là một người quyền uy tối thượng nhưng Nguyễn Huệ không bao giờ cậy quyền mà luôn biết kiềm chế mình, biết dừng đúng chỗ.



Tượng đài vua Quang Trung - Nguyễn Huệ.
Tượng đài vua Quang Trung - Nguyễn Huệ.

Thứ Ba, 22 tháng 5, 2012

Vòng xoáy 'cốt nhục tương tàn' trong hoàng tộc nhà Lê (kỳ 2)

Vì tham vọng quyền lực, anh em, chú cháu trong hoàng tộc nhà Lê liên tục tàn sát nhau, để kẻ bên ngoài được lợi... soán ngôi nhà Lê, lập ra nhà Mạc.

Tư Thành - Khắc Xương


Lê Tư Thành và Lê Khắc Xương đều là con của Hoàng đế Lê Thái Tông. Theo sử sách, sau khi Lê Nghi Dân bị giết chết trong cơn binh biến, hoàng tử Lê Tư Thành (con của Tiệp dư Ngô Thị Ngọc Dao) lên làm vua, tức là Lê Thánh Tông.

Tượng Vua Lê Thánh Tông được thờ tại Văn Miếu -
Quốc Tử Giám, Hà Nội. Ảnh: internet

Vòng xoáy 'cốt nhục tương tàn' trong hoàng tộc nhà Lê (kỳ 1)

  Lê Thái Tổ mở đầu triều Lê sơ, mở ra thời kỳ trị quốc độc lập và ổn định nhất trong lịch sử các triều đại phong kiến Việt Nam, nhưng đằng sau hào quang đó, mảng tối tranh giành quyền lực của con cháu ông thật kinh khủng.
Tư Tề - Nguyên Long

Sau khi Lê Lợi lên ngôi vua vào năm 1428, triều đình nhà Lê đã bắt đầu hình thành phe phái quanh việc chọn người kế nghiệp. Một phe gồm Phạm Văn Xảo, Trần Nguyên Hãn... ủng hộ Lê Tư Tề - con cả của Lê Lợi, mẹ là Trịnh Thị Lữ, đã cùng cha tham gia khởi nghĩa Lam Sơn đánh đuổi quân Minh, giành độc lập cho Đại Việt. Phe kia đứng đầu là Lê Sát, ủng hộ con thứ của Lê Thái Tổ với bà Phạm Thị Ngọc Trần - Lê Nguyên Long còn nhỏ (tức Lê Thái Tông sau này).


Văn bia Quế Lâm Ngự Chế - bút tích của vua Lê Thái Tông.

Thứ Sáu, 4 tháng 5, 2012

Nghệ thuật là Không-Nghệ-thuật – Die Kunst ist die Nicht-Kunst*


 
(Bài phỏng vấn của tạp chí văn hoá “Applaus” số tháng 10 năm 1992 với chủ đề “Thiền ngày nay” với

Tiến sĩ Thái Kim Lan)

Thứ Ba, 24 tháng 4, 2012

Ngụy Quân Tử


 Nguyễn Việt Hà

Ai cũng có thể phân biệt chính/ tà nếu hai việc xuất hiện cùng lúc. Tuy vậy, việc phân biệt kẻ tiểu nhân trá hình quân tử và người chính nhân quân tử không phải lúc nào cũng dễ. Có một bức tranh hoạt họa vẽ hai chân dung giống nhau và ghi chú khác nhau, một bên là tội phạm và một bên là thánh nữ, và câu hỏi ở giữa: Có gì khác nhau? Những bộ phim bình dân thường cho khán giả biết ngay người ngay kẻ gian qua cách ăn mặc, hay nét mặt, thái độ, cách ăn nói, hoặc dáng vẻ. Nhưng ở mức độ khá hơn, đạo diễn sẽ đi gần với thực tế hơn, khán giả không dễ dàng nhận ra kẻ tội phạm cho đến hồi kết cuộc.

Thứ Hai, 23 tháng 4, 2012

Rực Rỡ và Khắc Khoải

Vương Trí Nhàn
 
Chất ba-rốc trong Cung oán ngâm khúc của Nguyễn Gia Thiều


Giữa những hướng đi khác nhau và luôn luôn biến hóa đắp đổi lẫn nhau, văn hóa hiện đại – trong đó có mốt – không bao giờ quên một kênh phát triển độc đáo: trở về với những giá trị cổ điển. Quần áo giầy dép không chỉ ngày một giản dị gọn gàng mà có khi lớp lang cầu kỳ như vẫn thấy ở các ông hoàng bà chúa ngày xưa.

Chủ Nhật, 22 tháng 4, 2012

Phân Tâm Học Trong Nghiên Cứu Văn Học



Ta biết tất cả những gì mà người ta đã có thể trách cứ (và còn tiếp tục trách cứ) về một số cách tiếp cận theo hướng phân tâm học trong việc nghiên cứu văn bản văn học.

Thứ Ba, 13 tháng 3, 2012

Sự thật về nơi diễn ra Hội nghị Bình Than

   "Tên "Hội nghị Bình Than" chỉ xuất hiện trong khoảng những năm 70 của thế kỷ trước trở lại đây. Còn trong các tài liệu trước đó không hề có tên hội nghị này", ông Tăng Bá Hoành, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử tỉnh Hải Dương khẳng định.


Gọi "Hội nghị Bình Than" là chưa chuẩn

Chủ Nhật, 11 tháng 3, 2012

Cây duối đại thụ và chứng tích Hội nghị Bình Than

 Lâu nay, trong các tài liệu lịch sử, cả trong sách giáo khoa lịch sử lớp 7 cũng nhắc đến một hội nghị nổi tiếng - Hội nghị Bình Than, nơi vua quan nhà Trần bàn kế sách đánh giặc Nguyên - Mông lần thứ hai (1282). Vậy bến Bình Than ở đâu, tên gọi "Hội nghị Bình Than" đã chuẩn xác?
Hai cây duối cổ - tương truyền là nơi quan quân nhà Trần buộc ngựa để đến dự Hội nghị Bình Than.
Hai cây duối cổ - tương truyền là nơi quan quân nhà Trần buộc ngựa để đến dự Hội nghị Bình Than.

Chủ Nhật, 5 tháng 2, 2012

Sự lên ngôi của thói vụ lợi

  Vương Trí Nhàn

 Không gì xa lạ với văn hoá bằng tinh thần thực dụng. Song đáng tiếc là tinh thần thực dụng ấy lại đang có mặt và chi phối cách tổ chức của một hoạt động văn hoá có quy mô lớn như lễ hội.

Thứ Bảy, 21 tháng 1, 2012

Hai Bức Biếm Họa Về Tết của Nguyễn Công Hoan

 Vương Trí Nhàn

   Từ ảo tưởng hão huyền đến cố thây trắng trợn

Hình ảnh méo mó của  một lớp người cầm bút tiền chiến

   Cái tết của những nhà đại văn hào là tên môt truyện ngắn  không có trong các  tuyển tập Nguyễn Công Hoan gần đây. Đầu năm Canh Thìn (tức đầu 1940), nhà văn đã viết truyện ngắn này cho một số báo Tết đương thời. Cũng như những Một tin buồn, Báo hiếu trả nghĩa mẹ, Thế là mợ nó đi Tây – cái tên đặt cho thiên truyện có ý nghĩa mỉa mai. Thực chất, nó kể lại một cái tết nhếch nhác thảm hại của mấy người làm nghề cầm bút trước 1945.